NĂM THÁNH TÔN VINH CÁC THÁNH TỬ ĐẠO VIỆT NAM CHIÊM NGẮM, HỌC HỎI VÀ BẮT CHƯỚC GƯƠNG SỐNG CHÂN PHƯỚC ANRÊ PHÚ YÊN, NGƯỜI CHỨNG THỨ NHẤT CỦA GIÁO HỘI TẠI VIỆT NAM

Đề tài 1:     NOI GƯƠNG CHÂN PHƯỚC ANRÊ PHÚ YÊN

             HÃY SỐNG TRỌN TÌNH VẸN NGHĨA VỚI CHÚA                                            VÀ THA NHÂN

          Lời ngỏ

Trong thư công bố năm Thánh tôn vinh Các Thánh Tử Đạo Việt Nam, Các Đức Giám mục Việt nam viết: “Hội Thánh Công Giáo Việt Nam hân hoan cử hành kỷ niệm 30 năm sự kiện trọng đại này nhằm mừng kính Các Thánh Tử Đạo và vì ích lợi thiêng liêng của Dân Chúa. Để được lợi ích ấy, các Đức Giám Mục gọi mọi tín hữu chiêm ngắm và học hỏi gương sống đức tin của Các Thánh Tử Đạo Việt Nam nhằm vừa giúp chúng ta hiểu biết hơn về lịch sử Hội Thánh và Các Thánh Tử Đạo, vừa thúc đẩy chúng ta noi theo gương sống của các Ngài”. Trong tâm tình đó, tôi xin được trình bày một số đề tài về hạnh Chân Phước Anrê Phú Yên, người chứng thứ nhất của Giáo Hội Việt Nam.

1. Sơ lược Tiểu sử Chân Phước Anrê Phú Yên

Cho đến nay, người ta vẫn chưa tìm thấy bút tích nào cho biết tên gọi dân sự của Thầy Anrê. Căn cứ vào năm Thầy tử đạo (1644), Cha Đắc Lộ xác nhận lúc ấy Thầy 19 tuổi, chúng ta biết được Thầy chào đời năm 1625 vì chưng trong bức thư viết năm 1641, Cha Đắc lộ xác nhận: “Đúng 3 năm trước khi chết, Mẹ Thầy dẫn Thầy đến cho tôi, và tôi được hạnh phúc rửa tội cho Thầy”. Như vậy, Thầy rửa tội năm 1641. Tên gọi Anrê Phú Yên là tên chính thức được Tòa Thánh công nhận, gồm tên Thánh rửa tội và tên quê quán Phú Yên của Thầy.

Chân phước Anrê Phú Yên là con út trong một gia đình nghèo tại xóm nhỏ ven biển, nay là giáo xứ Mằng Lăng, tỉnh Phú Yên, Giáo phận Quy Nhơn. Tuy góa bụa nhưng bà Gioanna, mẹ Thầy đã giáo dục con cái cách tận tụy và khôn ngoan. Theo lời bà xin, cha Đắc Lộ nhận Anrê vào Hội Thầy giảng khi đó mới 17 tuổi. Sau một thời gian được huấn luyện về giáo lý và văn hóa, Thầy Anrê đã tuyên hứa tại Hội An năm 1643. Thầy có vinh dự đồng hành với cha Đắc Lộ cùng 9 người anh ưu tú trong cộng đoàn Thầy giảng trên bước đường truyền giáo từ Phú Yên đến Quy Nhơn, Quảng Ngãi, Quảng Nam và Quảng Bình. Tháng 7 năm 1644, Quan nghè Bộ trấn nhiệm tỉnh Phú yên nhận được chiếu chỉ từ phủ Chúa Nguyễn ra lệnh cấm truyền Đạo. Ông cho lệnh bắt giam nhóm Thầy giảng này trong đó có Anrê Phú Yên. Khoảng 5 giờ chiều ngày 26/7/1644, một toán lính 30 người áp giải Thầy Anrê đi hành quyết. Thầy chào các bạn và nhanh nhẹn bước đi. Đến nơi hành hình, quân lính đẩy Thầy Anrê quỳ xuống, tháo gông và trói hai tay. Sau đó Thầy bị hành hình đang khi Thầy vẫn không ngừng kêu lên danh Thánh Giêsu. (Hạnh Các Thánh Tử Đạo Việt Nam, trg 318).

2. Hãy sống trọn tình vẹn nghĩa với Chúa và tha nhân như Chân Phước Anrê Phú Yên.

Qua tiểu sử, chúng ta nhận thấy rằng dù Chân Phước Anrê không có tên dân sự, mà chỉ có tên Thánh kèm với tên quê quán của Thầy nhưng Chân Phước Anrê và cuộc đời của Ngài thật hoàn mỹ: trọn tình vẹn nghĩa với Chúa và tha nhân. Vậy, noi gương Chân Phước Anrê, chúng ta hãy sống trọn tình với Chúa và vẹn nghĩa với tha nhân bằng chính tên Thánh, con người và cuộc sống của chúng ta hôm nay. Cho nên, trước hết, với Chúa, chúng ta hãy tôn thờ và kính yêu Thiên Chúa trên hết mọi sự hết trong tư tưởng, lời nói và việc làm dù khi gặp hạnh phúc cũng như đau khổ, khi khỏe mạnh cũng như lúc bệnh tật, bình an cũng như khi gặp thử thách vì chưng Thánh Phêrô khẳng định rằng: “Anh em sẽ được hân hoan vui mừng, mặc dầu còn phải ưu phiền ít lâu giữa trăm chiều thử thách. Những thử thách đó nhằm tinh luyện đức tin của anh em là thứ quý hơn vàng gấp bội. Nhờ thế, khi Đức Giê-su Ki-tô tỏ hiện, đức tin đã được tinh luyện đó sẽ trở thành lời khen ngợi, và đem lại vinh quang, danh dự” (1Pr 1,6-7). Còn với tha nhân, chúng ta hãy yêu thương, phục vụ và tha thứ cho tha nhân dù họ ghét hay thù chúng ta vì chưng Chúa Giêsu dạy: “Hãy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi anh em. Như vậy, anh em mới được trở nên con cái của Cha anh em, Đấng ngự trên trời, vì Người cho mặt trời của Người mọc lên soi sáng kẻ xấu cũng như người tốt, và cho mưa xuống trên người công chính cũng như kẻ bất chính. Vậy anh em hãy nên hoàn thiện, như Cha anh em trên trời là Đấng hoàn thiện” (Mt 5,44-48).

Tóm lại, noi gương Chân Phước Anrê Phú Yên, chúng ta hãy là con người khiêm nhường, hiền lành, can đảm và kiên tâm để giữ trọn tình nghĩa với Chúa Kitô và tha nhân hầu đức tin của chúng ta mỗi ngày trưởng thành và mạnh mẽ hơn trong chọn lựa vượt trên những luật lệ của cơm áo gạo tiền, là luật lệ của hy sinh, phục vụ, yêu thương và tha thứ để xây dựng cuộc sống này đượm tình Chúa và thắm tình người như lòng Chúa ước mong.

                                Lm. Giuse Nguyễn Quốc Quang